        
        

    

  

Feliks Dzierżyński
Born: 11 Sep 1877, Kojdanów (Dzierżynowo) Married to Zofia Zygmuntówna Muszkat Died: 20 Jul 1926, Moskwa
Urodził się w Dzierżynowie w powiecie oszmiańskim w dawnej guberni wileńskiej (obecnie obwód miński na Białorusi). Pochodził z polskiej szlachty. Miał niespełna 5 lat, gdy na gru?licę zmarł mu ojciec. Już w wieku 4 lat mały Feli? recytował z pamięci całe urywki "Pana Tadeusza". Był miło?nikiem poezji Słowackiego. Jesieni 1887 dziesięcioletni Feliks rozpoczł naukę w wileńskim 1 Gimnazjum męskim. W latach 1893-1894 wraz ze swoimi rówie?nikami należy do młodzieżowego kółka katolickiego. W 1895 r. przerwał studia, aby po?więcić się pracy w SDKPiL. W 1896 roku w niezbyt jeszcze dokładnie wyja?nionych okoliczno?ciach, w dużym stopniu na tle protestu przeciwko wynaradawianiu i rusyfikacji, ale i w zwizku z nieuleczaln choroba i ?mierci swej matki Feliks Dzierżyński wystpił z Gimnazjum Wileńskiego na krótko przed zdobyciem matury i wybrał, zamiast kariery zawodowej, trudny i pełen wyrzeczeń "zawód" rewolucjonisty. Pocztkowo sympatyk, a następnie członek partii bolszewickiej. Zesłany na Syberię w latach 1897-1908 i 1912-1917. Julia Goldman-narzeczona odwiedzała go parokrotnie w więzieniu siedleckim (1902 r). W 1905 r poznał Sabinę Feinstein, darzył ja uczuciem w latach 1906-1910. Po powrocie do Piotrogrodu od sierpnia 1917 r. członek RKP(b). Był jednym z głównych organizatorów rewolucji pa?dziernikowej. Stan?ł na czele Nadzwyczajnej Komisji do Walki z Kontrrewolucj? (czeka), od 1922 r. GPU. W 1924 r., po ?mierci Lenina, aktywnie popierał Stalina. Poczynajc od 1895 r., jako 18-letni młodzieniec zwizał się ?ci?le z ruchem robotniczym i po?więcił jemu odtd bez reszty ponad 30 lat swego burzliwego, pełnego cierpień i wyrzeczeń, wytężonego wysiłku i niezwykłej odpowiedzialno?ci życia. Był podczas tych lat aż sze?ciokrotnie aresztowany, zakuwany w kajdany, przetrzymywany za kratami więzień i skazywany na zesłania. Skomplikowało to wszystko jego życie osobiste i rodzinne, pozbawiało na długie okresy najbliższych, pogarszało i tak słabowite zdrowie, nabawiło gru?licy. Zmarł na posiedzeniu Komitetu Centralnego w 1926 r. Pogrzeb odbył się 22 lipca 1926 r na Placu Czerwonym w Moskwie. Grób znajduje się u ?ciany kremlowskiej na Placu Czerwonym.
Napisał "Pisma wybrane", "Pamiętnik wię?nia" i Listy do siostry Aldony Kojałłowicz".
|